Efendi ile Uşağı

Zengin tüccar Vasili Andreyiç Brehunov, ucuza bir koru satın almak için yola çıkar. Rakipleri ondan önce davranmasın diye, kar fırtınasının bastırdığı bir kış gününde beklemeyi reddeder. Yanına sessiz ve itaatkâr uşağı Nikita'yı alır.

Yolu kaybederler. Kızak durur, at yorulur ve iki adam açık arazide, bembeyaz bir hiçliğin ortasında geceyi geçirmek zorunda kalır. O geceye kadar aralarındaki her şeyi belirlemiş olan şey — biri efendi, öteki uşak — birkaç saat içinde anlamını yitirir.

Lev Nikolayeviç Tolstoy'un 1895'te yayımladığı Efendi ile Uşağı, yazarın geç dönem eserlerindendir ve bütün ahlak felsefesini tek bir gecede özetler: hayatta gerçek mutluluk ancak başkası için yaşamakta bulunur.

Sınıf farkının, açgözlülüğün ve ölüm karşısındaki eşitliğin altmış beş sayfaya sığdırıldığı bu uzun öykü, Tolstoy'un en yoğun ve en sarsıcı metinlerinden biridir. Kısa sürede okunur, uzun süre unutulmaz.