Etimolojik El Kitabı

Her şeyden önce bu kitabın amatör bir ruhla yazıldığını belirtmek isterim. Doktorluk mesleğimin yanında sadece bir hobi sonucunda bu kitabı yazmaya karar verdim. Kitap tamamen kişisel araştırmalarım sonucunda sınırlı sayıda sözcüğün anlamı, etimolojisi ve hikâyesi üzerine kurgulandı.

Tarih boyunca kurduğu imparatorluk ve devletlerin sınırları içindeki birçok halklarıyla kelime alışverişinin dışında kültür alışverişinde de bulunduğu Fransa başta olmak üzere birçok Avrupa ülkesinden de Türkçe’ye sözcükler alınmıştır. Özellikle Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinde öğrenim için, ve ya Padişah baskısından Fransa’ya giden aydınlar tarafından ithal edilen çok sayıda Fransızca sözcük vardır.

Öyle ki bugün bu sayı 5500’e ulaşmıştır. Keza son yıllarda İngilizce’nin uluslararası dil hüviyetini kazanması ve teknolojik ve bilimsel tabirlerin Amerika’nın da (ABD) etkisiyle İngilizce olmasından dolayı 2000 civarında İngilizce sözcük Türkçe’ye geçmiştir. Bütün bu hususlar nazar-ı itibare alındığında Türkçeyi iyi bilmek için Arapça, Farsça olmasa da Osmanlıca bilmek orta derecede de olsa Fransızca, İngilizce bilmek gerekir diye düşünüyorum. Rumca, İtalyanca, İspanyolca ve başka dilleri biliyor olmak da ayrı bir avantajdır.

Önsözümün başında bahsettiğim TDK’nin son yayınladığı 123.000 kelimelik sözlükten sonra 2015 yılında yayınlanacağı söylenen 570.000 kelimelik dev bir sözlükten bahsedilmekte idi. Bu sözlükle ilgili çalışmalar sanırım hâlâ devam etmektedir. Bu kadar sözcüğe sahip bir dilin etimolojik sözlüğünü yazmak ancak Türk Dil Kurumu’nun kadrosu tarafından uzun süreli bir çalışma sonucu hazırlanabilir. Benim bu küçük çalışmam meraklı Türkçe sevdalılarına, etimolojiye karşı az da olsa bir ilgi ve sevgi kazandırmaktan öteye gidemez.

Uzm. Dr. S. Günkut Bulut